گزیده ای از اصطلاحات موسیقی

آواز: بخش های غیر متریک (متر آزاد) یک مقام،متعلقات یک دستگاه،صدا
پرده: جای انگشت گذاری روی دسته ساز که معمولا از زه ساخته می شود.
دستگاه : كلمه اي تركيبي است از دو واژه، دست +گاه= دستگاه دست (دست انسان) + گاه (مقام وجايگاه) = جايگاه دست انسان (روي ساز)
پیش درآمد: مقدمه های سازی در اجرای یک مقام
درآمد: مقدمه ای ملودیک برای معرفی حالت مقام در ابتدا اجرا می شود.
تحریر: زینتی با شکستن صدا هنگام آواز خواندن
درجه (مقام): تن مرکزی مقام یا نتی که روی آن تاکید می شود.
درجه اول: اولین مرکز تونال در گام یک مقام
تكيه: تكيه حالتي است شبيه به تشديد كه در تحريرها استفاده مي شود و ۳حالت دارد
۱. تكيه صعودي (استفاده در زمان اوج خواني)
۲. تكيه افقي (استفاده زمان كه نه صدا در اوج است ونه فرود)
۳. تكيه نزولي (استفاده زمان بم خواني)
ملودی: به مجموعه ای از نت ها که در کنار یکدیگر می آیند و به صورت هم زمان قسمتی از یک قطعه یا
یک قطعه را تشکیل می دهند؛ گفته می شود. به اضافه نت ها با هم نواخته نمی شوند؛ بلکه به ترتیب کنار هم قرار گرفته و در نهایت ملودی را می سازند.
اکتاو : گستره صوتی شامل هشت نت که در آن نت هشتم همان تکرار نت اول است.
تونالیته (به فرانسوی: tonalité) یا تُنالیته یا مایه در موسیقی، شامل ردیف منظم و نامنظم صداهای یک گام است؛ بنابراین، هر اثر در موسیقی در مایهٔ مشخصی ساخته می‌شود.
برای مثال، یک آهنگ در مایهٔ «لا» ساخته می‌شود؛ یا می‌توان گفت گام این آهنگ «لا» است.
به عبارت دیگر، یک صدای مرکزی، که صداهای دیگر به آن اتّکا داشته باشند، باعث ایجاد مایه (تونالیته) می‌شود. این صدا نت پایه نام دارد که مبنای تونالیته است.
پولیفونی: روایت های مختلف از یک ملودی که همزمان نواخته می شوند.